Εκεί όπου γεννήθηκε η Cava.

Όσοι με γνωρίζουν, ξέρουν ότι έχω ιδιαίτερη αγάπη για την Ισπανία, το φαγητό και τα κρασιά της. Είναι μια πολύ μεγάλη χώρα, στην οποία επιστρέφω κάθε χρόνο, προσπαθώντας να ανακαλύπτω πάντα μία ακόμα γωνιά της, αφού διαθέτει τεράστιο εύρος στην κουλτούρα και στον τρόπο με τον οποίο έχουν αναπτυχθεί το κρασί και η γαστρονομία της. Στην προκειμένη περίπτωση αποφασίσαμε να εξερευνήσουμε μια περιοχή την οποία πολλοί από εσάς μπορεί να μη γνωρίζετε σαν όνομα, αλλά όλοι έχετε ακούσει το προϊόν που παράγει. Το Penedès είναι η πρωτεύουσα της Cava, του αφρώδους κρασιού που σερβίρουν κατά κόρον όλα τα τουριστικά και μη μαγαζιά της Καταλονίας μόλις καθίσεις στο τραπέζι. Και τώρα, σαν να σας ακούω να αναφωνείτε: «Α, ναι, αυτό το ξέρω».

Ας πούμε μερικά λόγια για την περιοχή, πριν καταθέσω τη δική μου εμπειρία. Το Penedès είναι η μεγαλύτερη και πιο σημαντική ζώνη ΠΟΠ (DO – Denominació d’Origen) της Καταλονίας. Εκτείνεται σε τρεις γεωγραφικές ζώνες με βάση το υψόμετρο. Η πρώτη, το Penedès Marítim, ξεκινά από τη θάλασσα και φτάνει έως τα 250 μ. υψόμετρο, και παράγει σταθερά κρασιά όλων των στιλ. Η υψηλότερη, το Penedès Superior, σε υψόμετρο 500-800 μ., είναι η περιοχή των λευκών, κυρίως, ποικιλιών, ενώ ενδιαμέσως είναι η πιο σημαντική ζώνη, το Penedès Central, όπου και παράγονται τα αφρώδη.

Οι πιο σημαντικές ποικιλίες είναι το Xarel-lo, το Macabeo και η Parellada, ενώ τα πιο σημαντικά ονόματα είναι η οικογένεια Raventós, η οποία ξεκίνησε την παραγωγή αφρωδών και δημιούργησε από το μηδέν την ονομασία προέλευσης, και πιο πρόσφατα η οικογένεια Torres, που επένδυσε πάρα πολύ στον εκσυγχρονισμό της παραγωγής και στην καλλιέργεια διεθνών ποικιλιών, γεγονός που επέτρεψε την αναγνώριση της περιοχής σε διεθνές επίπεδο.

Αξίζει επίσης να αναφέρω τον οργανισμό Corpinnat, μια σύμπραξη παραγωγών που έφυγαν από την Cava DO, καθώς θεωρούσαν ότι η νομοθεσία δεν είναι προσανατολισμένη προς την ποιότητα και τη βελτίωση των αφρωδών κρασιών. Έχει πολύ αυστηρούς κανονισμούς και τα μέλη του είναι μερικοί από τους καλύτερους παραγωγούς της περιοχής.

Για να φτάσετε στο Penedès, τα πράγματα είναι απλά. Κλείνετε μια πτήση για Βαρκελώνη, νοικιάζετε ένα αυτοκίνητο από το αεροδρόμιο και σε περίπου 30-40 λεπτά είστε εκεί. Κάπως έτσι φτάσαμε και εμείς στο Avinyonet del Penedès, που δεν έχει πολλά πράγματα να δεις, όμως διαθέτει κάποιες γραφικές γωνιές, μαζί με το φανταστικό ξενοδοχείο Font de la Canya, το οποίο προτείνω ανεπιφύλακτα, τόσο για διαμονή όσο και για το φαγητό του – το τιμήσαμε δύο φορές σε τρεις ημέρες! Οι τηγανητές πατάτες με αυγά και γαρίδες, αλλά και με αυγά, μανιτάρια και τριμμένο φουά γκρα είναι αδιανόητα νόστιμες.

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ GRAMONA

Αρχή λοιπόν με το Gramona, που βρίσκεται στο κέντρο του Penedès, Sant Sadurní d’Anoia. Το οινοποιείο μετράει σχεδόν 150 χρόνια ιστορίας και προέρχεται από τον γάμο, κυριολεκτικά και μεταφορικά, της Pilar Batlle, της οποίας η οικογένεια έφτιαχνε κρασί, και του Bartolomé Gramona, προέδρου του συνδέσμου ταβερνιάρηδων της Βαρκελώνης. Η σύμπραξη αυτή ήταν συνηθισμένη εκείνη την εποχή, αφού πρόσφερε άμεση αγορά στον παραγωγό και καλό κρασί στον εστιάτορα.

Σήμερα το Gramona έχει φύγει από την ΠΟΠ ζώνη και είναι μέλος του οργανισμού Corpinnat. Με βιοδυναμική καλλιέργεια, βιοκλιματικό οινοποιείο με 100% ανανεώσιμη ηλεκτρική ενέργεια, είναι πλήρως αφοσιωμένοι στη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και στην προώθηση των γηγενών ποικιλιών. Η φιλοσοφία τους έγκειται στη δημιουργία πολύπλοκων αφρωδών κρασιών που θα αναγνωρίζονται ως Gramona.

Γι’ αυτόν τον λόγο αφήνουν τα κρασιά τους να παραμείνουν στις οινολάσπες για εκτεταμένο χρονικό διάστημα, με μέσο όρο τα έξι χρόνια, αλλά και δημιουργούν το δικό τους liqueur de tirage, το οποίο παλαιώνουν σε παλιά δρύινα βαρέλια, σε ένα σύστημα τύπου solera. Κατά τη διάρκεια της ξενάγησης είχαν την ευγενή καλοσύνη να μας δώσουν να δοκιμάσουμε το liqueur αυτό, το οποίο ήταν μια μοναδική εμπειρία από μόνο του.

Δοκιμάσαμε:

IMPERIAL 2019

Signature και πολυβραβευμένη, αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής τους. Περιλαμβάνει Xarel-lo, Macabeo, Parellada και λίγο Chardonnay, το οποίο θα καταργηθεί εντελώς. Παραμένει πέντε χρόνια με τις οινολάσπες και στιλιστικά είναι Brut. Για τη γλύκανση χρησιμοποιούν αυτό το μαγικό liqueur που φτιάχνουν οι ίδιοι. Στρογγυλή, ισορροπεί ανάμεσα στη φρεσκάδα από την οξύτητα και το φρούτο και την κρεμώδη υφή από την ωριμότητα που δίνει στα αρώματα το liqueur de tirage.

INNOBLE NV

Μονοποικιλιακή από Xarel-lo, είναι χαρμάνι τριών εσοδειών. Παραμένει και αυτή πέντε χρόνια με τις οινολάσπες, όμως είναι Brut Nature, χωρίς προσθήκη liqueur δηλαδή, γεγονός που την καθιστά πιο φρέσκια, κοφτερή και κάθετη στη δομή της. Πολύπλοκη, με συνδυασμό φρέσκων και ώριμων φρούτων, βότανα και αρώματα ζυμών, είναι ένα κομψό κρασί που «ξεγελά» τη νομοθεσία ΠΟΠ, καθώς το μπλεντάρισμα εσοδειών απαγορεύεται, οπότε και η Innoble δεν μπορούσε να ονομαστεί Cava.

III LUSTROS 2017

Κλασικό blend ποικιλιών, χωρίς προσθήκη ζάχαρης και πάλι. Κλείνεται με φελλό αντί για καπάκι και παραμένει για οκτώ χρόνια σε επαφή με τις οινολάσπες. Ήταν μαζί με την επόμενη οι αγαπημένες μας στο tasting. Απίστευτη φρεσκάδα, τρομερή οξύτητα, πολύπλοκη, κρεμώδης και πλούσια, ήταν απλώς φανταστική.

CELLER BATLLE 2015

Χρησιμοποιούν μόνο τα καλύτερα σταφύλια Xarel-lo και Macabeo από το αρχικό αμπέλι των Gramona. Ωριμάζει στη συνέχεια για δέκα χρόνια με τις οινολάσπες και στο τέλος γίνεται προσθήκη liqueur, αλλά χωρίς ζάχαρη. Το αποτέλεσμα είναι μοναδικό: ώριμη με αρώματα τάρτας μήλου και με χαρακτήρα από το παλαιωμένο liqueur, που προσθέτει νότες που θυμίζουν Amontillado. Πλούσιο και στρογγυλό στο στόμα, αλλά χωρίς ποτέ να γίνεται βαρύ, είναι ένα κρασί για ξεχωριστές στιγμές.

RIESLING VI DE GLASS

Η έκπληξη της δοκιμής. Τα σταφύλια, από τα αμπέλια τους στα Πυρηναία, αφήνονται να γίνουν υπερώριμα και συλλέγονται όταν έχουν πια παγώσει πάνω στο φυτό! Στην πράξη είναι ένα Icewine, λόγω της νομοθεσίας όμως δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν την ονομασία, οπότε το λένε Vi de Glass. Το «κρασί του πάγου», λοιπόν, στη συγκεκριμένη περίπτωση ήταν Riesling, αλλά φτιάχνουν και από Xarel-lo και Gewürztraminer. Ένα εξαιρετικό γλυκό κρασί, με όλο τον χαρακτήρα της ποικιλίας.

Ακολούθησε μια στάση για δοκιμή τοπικής κουζίνας και ξεκούραση. Εστιατόριο Cal Xim στην πλατεία του χωριού Sant Pau d’Ordal. Ένα πραγματικό διαμαντάκι με 50 χρόνια ιστορίας. Τοπικές σπεσιαλιτέ και ψήσιμο στη σχάρα για Όσκαρ (τα γλυκάδια ήταν απλώς συγκλονιστικά), μαζί με μια εξαιρετική wine list όπου θα βρείτε επιλογές για όλα τα πορτοφόλια.

Επισκέψεων συνέχεια με δύο οινοποιεία που έχουν κοινή ιστορία, αλλά εντελώς διαφορετική προσέγγιση πλέον: Codorníu και Raventós.

Οι Raventós είναι η οικογένεια που ξεκίνησε τα πάντα στο Penedès. Η ιστορία τους στην παραγωγή κρασιού ξεκινά το 1551, ενώ ήταν αυτοί που έφεραν την τεχνογνωσία για την παραγωγή αφρωδών, δημιούργησαν τη ζώνη ΠΟΠ για την περιοχή και γενικά τους οφείλει πολλά η οινοποιία εκεί. Το πρόβλημα ήταν ότι το Codorníu, που ήταν το αρχικό οινοποιείο της οικογένειας, όσο περνούσε ο καιρός μεγάλωνε και μεγάλωνε, και γινόταν πιο βιομηχανική η παραγωγή του, με αποτέλεσμα σήμερα να είναι ένας γίγαντας που παράγει 30 εκατομμύρια φιάλες (!) και έχει επενδύσεις και σε άλλες ισπανικές περιοχές.

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ CODORNÍU

Ο βασικός λόγος που θέλαμε να τους επισκεφτούμε δεν ήταν τα κρασιά, για να πω την αλήθεια, αλλά το οινοποιείο τους. Χτισμένο στα «χρυσά χρόνια» της καταλανικής art nouveau από τον Josep Puig i Cadafalch, μαθητή του Gaudí και από τους σημαντικότερους αρχιτέκτονες της περιόδου, είναι ένα πραγματικό έργο τέχνης. Πρέπει να παραδεχτώ ότι ήταν ωραία εμπειρία η ξενάγηση στην ιστορία και στους χώρους του οινοποιείου, με αποκορύφωμα τη βόλτα με τρενάκι στα παλιά κελάρια, ανάμεσα σε φιάλες που ξεκουράζονται, περιμένοντας να κυκλοφορήσουν στο εμπόριο.

Δοκιμάσαμε:

ARS COLLECTA GRAND ROSÉ 2022

Pinot Noir, Xarel-lo και Trepat, φρουτώδης και με λιγότερο έντονο τον χαρακτήρα από τις οινολάσπες.

JAUME CODORNÍU GRAN RESERVA

Από παλιά αμπέλια Pinot Noir, Xarel-lo και Chardonnay, με 40 μήνες παραμονή με τις οινολάσπες. Μια πολύ καλοφτιαγμένη Cava, ώριμη, με ξεκάθαρο αρωματικό χαρακτήρα από ζύμες.

ARS COLLECTA JOSEP RAVENTÓS GRAN RESERVA 2015

Η καλύτερη του tasting, μια Cava αφιερωμένη στον άνθρωπο που ξεκίνησε τα αφρώδη στο Penedès. Ώριμη, πολύπλοκη, ισορροπημένη και εξαιρετικά απολαυστική.

Γενικά, δοκιμάζοντας τα αφρώδη τους, φαίνεται η πιο βιομηχανική προσέγγιση στο προϊόν, αλλά η εμπειρία της ξενάγησης ήταν πολύ όμορφη.

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ RAVENTÓS I BLANC

Υπάρχει ένα οινοποιείο που μοιράζεται κομμάτια της ιστορίας των Raventós. Είναι το Raventós i Blanc, που βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το Codorníu. Στα τέλη της δεκαετίας του 1970, ο κληρονόμος της οικογενειακής δυναστείας και υπεύθυνος για τη δημιουργία της ΠΟΠ ζώνης Cava DO, Josep Maria Raventós i Blanc, αποφάσισε να φύγει από το Codorníu. Ο λόγος ήταν ότι δεν συμφωνούσε με τη βιομηχανική προσέγγιση και τη συνεχώς αυξανόμενη παραγωγή.

Πήρε τα αμπέλια που ανήκαν στον ίδιο και ίδρυσε ένα άλλο οινοποιείο, που είχε ως στόχο την επιστροφή στην επαφή με το αμπέλι, την προσοχή στην κάθε λεπτομέρεια, όλα με σκοπό τη δημιουργία αφρωδών του υψηλότερου επιπέδου. Το οινοποιείο αυτό εφαρμόζει βιοδυναμική καλλιέργεια, έχει δικά του ζώα για τον έλεγχο της χλωρίδας, χρησιμοποιεί άλογα για τα πιο σημαντικά αμπέλια του και μόνο παραδοσιακές τοπικές ποικιλίες. Παράγει και μερικά από τα καλύτερα αφρώδη της Ισπανίας.

Το μεγαλύτερο μέρος της ξενάγησης έλαβε χώρα ακριβώς εκεί όπου δίνουν τη μεγαλύτερη σημασία: στα αμπέλια. Περπατώντας ανάμεσα στα αμπέλια ακούμε να μας περιγράφουν τη φροντίδα που δείχνουν όχι μόνο στα φυτά, αλλά και στον περιβάλλοντα χώρο, στα δέντρα, στις μέλισσες, στα ζώα τους, και αντιλαμβανόμαστε γιατί τα κρασιά οινοποιείων όπως αυτό ξεχωρίζουν τόσο ποιοτικά όσο και συναισθηματικά. Κουβαλούν μια αγάπη για τη δημιουργία τους, κάπως όπως το μαμαδίστικο φαγητό. Όταν δε περπατήσαμε στο Mas del Serral, έναν υπεραιωνόβιο αμπελώνα με Xarel-lo που δίνει το κορυφαίο τους κρασί, νιώσαμε αμέσως την ξεχωριστή ενέργεια αυτού του μέρους.

Μετά από δύο-δυόμισι ώρες στον αμπελώνα και καθώς, δυστυχώς, ο χρόνος μας πίεζε, προχωρήσαμε στη γευσιγνωσία έξι κρασιών. Η πρώτη δυάδα αποτελούνταν από τη λευκή Blanc de Blancs 2023 και τη ροζέ De Nit 2023, μια εισαγωγή στη φιλοσοφία και στο στιλ του Κτήματος.

Τα σταφύλια προέρχονται κατά βάση από το επίπεδο μέρος του Κτήματος, το La Plana, μαζί με κάποια από συνεργαζόμενους καλλιεργητές, ενώ και οι δύο περνούν κατ’ ελάχιστον 18 μήνες με τις οινολάσπες πριν από το disgorgement (εκπωμάτιση). Επίσης, και οι δύο έχουν ως βάση τις ποικιλίες Xarel-lo, Macabeo, Parellada, με τη διαφορά να προέρχεται από την τέταρτη ποικιλία του blend, Malvasia de Sitges για τη λευκή και Monastrell για τη ροζέ.

Ο χαρακτήρας και στις δύο περιπτώσεις είναι φρουτώδης, τέλειος για απεριτίφ, με τη λευκή να διαθέτει πιο πολλά στοιχεία από την επαφή με τις οινολάσπες και να είναι πιο ορυκτή, ενώ η ροζέ ισορροπεί μεταξύ οξύτητας και κρεμώδους υφής.

Δοκιμάσαμε:

DE LA FINCA 2022

Είναι το πρώτο κρασί που έβγαλε το Κτήμα και αποτελεί το signature αφρώδες τους. Έχει παραχθεί από τις τρεις βασικές ποικιλίες, με τα σταφύλια να προέρχονται από τις αναβαθμίδες του Κτήματος, όπου το έδαφος είναι ασβεστολιθικό. Αυτό το στοιχείο δίνει περισσότερη οξύτητα και πιο ορυκτό χαρακτήρα στο κρασί. Η επαφή με τις οινολάσπες σε αυτή την περίπτωση είναι 36 μήνες και είναι Brut Nature. Ανεβαίνει το επίπεδο εδώ, με περισσότερο βάθος και χαρακτήρα, πιο εκλεπτυσμένο αφρισμό και μεγαλύτερη δυνατότητα παλαίωσης, όπως αποδείχθηκε από το κρασί-έκπληξη.

DE LA FINCA 2016

Disgorged το 2022, που σημαίνει ότι παρέμεινε με τις οινολάσπες για έξι χρόνια αντί για τρία, που είναι το «κανονικό». Λιγότερο ορυκτή και κάθετη στη δομή της, αλλά πιο ώριμη, με πιο έντονο τον αυτολυτικό χαρακτήρα, με brioche, μπισκότα και καστανή ζάχαρη. Φανταστική εξέλιξη.

TEXTURES DE PEDRA 2021

Από σπάνιες τοπικές ερυθρές ποικιλίες, φυτεμένες στο πιο ψηλό μέρος του Κτήματος. Sumoll, Xarel-lo Vermell και Bastardo Negre δίνουν μια blanc de noirs, η οποία ζυμώνεται σε τσιμεντένιες δεξαμενές, προτού μπει στη φιάλη για τη δεύτερη ζύμωση. Στη συνέχεια παραμένει για 48 μήνες με τις οινολάσπες. Περισσότερο ανθική και βοτανική παρά φρουτώδης, πολύ ορυκτή και πιο «πλατιά» στο στόμα σε σχέση με τη Finca. Μια πολύ ιδιαίτερη μελέτη πάνω στις τοπικές ποικιλίες, που θα ταιριάξει σε όσους αρέσουν τα πιο ορυκτά κρασιά.

MANUEL RAVENTÓS 2018

Το αφρώδες με το όνομα του ανθρώπου που έκανε διάσημο το Κτήμα. Οι καλύτερες δεξαμενές Xarel-lo και Macabeo επιλέγονται για το συγκεκριμένο κρασί, το οποίο παραμένει επτά χρόνια με τις οινολάσπες. Είναι η πιο πλούσια και ώριμη στη μύτη, με ώριμα ροδάκινα, μήλα Golden, brioche, καστανή ζάχαρη και τάρτα μήλου. Γεμάτη αλλά και αιθέρια στο στόμα, διαθέτει απαλή υφή και είναι πολύ νόστιμη, με πολύ μακρύ τελείωμα. Προσωπικά, αυτή και η Finca ήταν οι αγαπημένες μου ετικέτες από τη γευσιγνωσία.

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ RECAREDO

Ολοκληρώσαμε τις επισκέψεις στα οινοποιεία που παράγουν κατά βάση αφρώδη με ένα ακόμη μέλος του Corpinnat, το Recaredo.

Η ιστορία εδώ αρχίζει 100 χρόνια πριν, με τον Josep Mata Capellades, ο οποίος ξεκίνησε σαν μαθητευόμενος disgorger· μια δύσκολη μαθητεία, αφού έπρεπε να βγάλει τον φελλό και το σύρμα που τον κρατούσε, να αφαιρέσει το ίζημα και να ξανακλείσει με τον τελικό φελλό, και όλα αυτά με το χέρι, χωρίς να χύσει το μισό κρασί!

Μετά το τέλος του εμφυλίου, έχτισε το κελάρι, κάτω από το εργαστήρι κεραμικών της οικογένειάς του, το οποίο σήμερα είναι το οινοποιείο, και το ονόμασε Recaredo, που ήταν το παρατσούκλι του πατέρα του.

Η φιλοσοφία τους είναι: βιολογική και βιοδυναμική καλλιέργεια, τοπικές ποικιλίες μόνο από ιδιόκτητα αμπέλια, ενώ στο οινοποιείο ειδικεύονται σε αφρώδη Brut Nature μεγάλης διάρκειας ωρίμανσης, που ξεπερνά τα τέσσερα χρόνια και μπορεί να φτάσει μέχρι και τα είκοσι.

Όλα τα κρασιά τους ωριμάζουν με φελλό, όπως γινόταν παραδοσιακά, αφού πιστεύουν ότι αυτή η μικροοξυγόνωση βοηθά στην παραγωγή καλύτερων κρασιών, και το disgorging γίνεται ακόμα και τώρα με το χέρι για όλες τις φιάλες που φεύγουν από το οινοποιείο. Η διαδικασία είναι αυτή που περιέγραψα παραπάνω και την οποία είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε από κοντά. Και πρέπει να πω ότι είναι συγκλονιστικό να βλέπεις να γίνεται τόσο γρήγορα και χωρίς να χάνουν σχεδόν καθόλου κρασί. Απλώς μοναδικό.

Δοκιμάσαμε:

MÍSTICA & RÚSTICA 2020

Από τη σειρά μη αφρωδών που έχουν ξεκινήσει κάτω από το παλιό όνομα του οινοποιείου, Celler Credo. Μονοποικιλιακό Xarel-lo από τα ορεινά αμπέλια τους, που ωριμάζει σε αμφορείς και ανοξείδωτες δεξαμενές. Ένα κρασί που βασίζεται περισσότερο στην υφή και στον ορυκτό χαρακτήρα παρά στο φρούτο, με 9,5% alc (!), και δείχνει τον χαρακτήρα της ποικιλίας.

L’INFINIT 2023

Ένα ακόμα νέο project του οινοποιείου, με σκοπό να δημιουργήσουν ένα αφρώδες πιο φρέσκο και παιχνιδιάρικο, κατάλληλο για απεριτίφ. Φτιαγμένο από Xarel-lo λευκό και Vermell (ερυθρωπό), Garnatxa σε blanc de noirs οινοποίηση και Malvasia, με σταφύλια δικά τους αλλά και από συνεργαζόμενους παραγωγούς. Ωραίο φρούτο, καλή ενσωμάτωση των φυσαλίδων, δεν θα πει όχι και σε συνδυασμό με φαγητό, αλλά νομίζω πως η Infinit είναι στα καλύτερά της μόνη της, με καλή παρέα!

RECAREDO TERRERS 2020

Χαρμάνι από Xarel-lo, Macabeo, Parellada και Monastrell σε blanc de noirs, με 54 μήνες σε επαφή με τις οινολάσπες. Κλασικά αρώματα ζυμών, μικρές φυσαλίδες, στρογγυλή και απαλή, με τέλεια ισορροπία μεταξύ κοφτερής οξύτητας και κρεμώδους υφής.

RECAREDO SUBTIL 2019

Ένα μονοποικιλιακό, single vineyard Xarel-lo, με 48 μήνες παραμονή με τις οινολάσπες, το οποίο παραμένει στη φιάλη μετά το disgorgement για επιπλέον διάστημα, λόγω του πιο αυστηρού χαρακτήρα της ποικιλίας. Λιγότερο ώριμα τα αρώματα φρούτων από την Terrers, αλλά πιο καπνιστή και ξηροκαρπάτη, μαζί με αρώματα τσακμακόπετρας. Στο στόμα είναι βελούδινη και αιθέρια, με μακρύ τελείωμα. Υπέροχη.

SERRAL DEL VELL 2018

Προσωπική αγαπημένη. Το disgorgement της συγκεκριμένης έγινε εκείνη την ώρα, μετά από επτά χρόνια με τις οινολάσπες. Ένα χαρμάνι από Xarel-lo κατά βάση και Macabeo, που ξεχώρισε με την ισορροπία μεταξύ δύναμης και κομψότητας. Γεμάτο σώμα, με αρώματα εσπεριδοειδών και πυρηνόκαρπων και έντονο τον καπνιστό χαρακτήρα της τσακμακόπετρας στη μύτη, αλλά και στην υφή. Εξαιρετικό.

Μετά από τόση μπουρμπουλήθρα, αποφασίσαμε ότι είχε έρθει η ώρα να δοκιμάσουμε και κάτι πιο κλασικό, οπότε και οι τελευταίες επισκέψεις μας ήταν σε δύο οινοποιεία που παράγουν σταθερά κρασιά και είναι εκ διαμέτρου αντίθετα μεταξύ τους.

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ ALEMANY I CORRIO

Πρώτη επίσκεψη στο Alemany i Corrio, ένα οινοποιείο-ορισμό του garage winery. Βρίσκεται σε μια περιοχή με αποθήκες και βιοτεχνίες και φτάνοντας απέξω, δεν μπορείς να φανταστείς ότι βρίσκεσαι σε χώρο παραγωγής. Αυτό που δεν ξέραμε ήταν ότι μας περίμενε μία από τις πιο συναρπαστικές επισκέψεις του ταξιδιού μας.

Μας υποδέχτηκε το… ένα μισό του οινοποιείου, ο κύριος Alemany. Γάλλος, γνώρισε τη σύζυγό του, την Καταλανή κυρία Corrio, όταν δούλευαν και οι δύο σε ένα οινοποιείο επί γαλλικού εδάφους. Καθώς εκεί δεν είχε κανείς τους πρόσβαση σε δικά τους αμπέλια, αποφάσισαν να επιστρέψουν στην Ισπανία και να φτιάξουν κρασί από τα αμπέλια της οικογένειας Corrio. Η παραγωγή τους είναι ακόμα πολύ μικρή, αλλά η ποιότητα είναι εξαιρετική.

Το οινοποιείο είναι πραγματικά ένας χώρος όπου κάθε εκατοστό το έχουν εκμεταλλευτεί ώστε να είναι βιώσιμο. Η ξενάγηση ήταν στην πράξη και μια δοκιμή, αφού δοκιμάσαμε από όλες τις δεξαμενές και τα βαρέλια όπου βρισκόταν η νέα σοδειά. Σύντομα καταλήξαμε γύρω από ένα τραπέζι, δοκιμάζοντας τις τρέχουσες κυκλοφορίες. Να μην τα πολυλογώ, συνολικά μείναμε εκεί για κανένα τρίωρο, δοκιμάσαμε όλα τα κρασιά τους, με μερικές απρόσμενες και πολύ ευχάριστες εκπλήξεις, και απλώς αγαπήσαμε τον κύριο Alemany!

Αυτές είναι πραγματικά οι καλύτερες επισκέψεις. Όταν γνωρίζεις τους ανθρώπους που δημιουργούν τα υπέροχα κρασιά και αντιλαμβάνεσαι λίγο παραπάνω ότι το κρασί είναι πολύ περισσότερα από ένα ποτό, είναι κάτι ζωντανό, που κουβαλά τον χαρακτήρα των ανθρώπων που το δημιούργησαν.

Δοκιμάσαμε:

Η δοκιμή ξεκίνησε με τα τρία λευκά. Διαφορετικές εκδοχές του Xarel-lo, όλα με διαχείριση βαρελιού για σεμινάριο.

PRINCIPIA MATHEMATICA 2023

Προέρχεται από δύο αμπελοτόπια άνω των 70 ετών, ενώ στη συνέχεια ωριμάζει σε βαρέλια χωρίς κάψιμο. Το πιο φρουτώδες, με το βαρέλι απλώς να δίνει όγκο και μια έξτρα νότα εξέλιξης στο φρούτο.

CARGOL TREU VI 2023

Ένα single vineyard Xarel-lo, που ωριμάζει σε βαρέλια με μέτριο κάψιμο. Πιο έντονη η παρουσία της δρυός, αγκαλιάζοντας όμως το φρούτο, χωρίς να το επισκιάζει ποτέ.

SOT LEFRIEC BLANC 2023

Το λευκό grand vin τους που ωριμάζει σε δύο βαρέλια (300 και 500 L) χωρίς bâtonnage και με ελεγχόμενη επαφή με το οξυγόνο. Κάθετο στη δομή και ορυκτό, με βάθος, ένταση και πολύ καιρό μπροστά του.

Κλείσαμε με τα κόκκινα, τα οποία είναι χαρμάνια τοπικών και διεθνών ποικιλιών, αφού είμαστε στο Penedès άλλωστε.

PAS CURTEI 2023

Σημαίνει «Αυτός είναι ο δρόμος για την άνοιξη». Carignan (60%) και ισόποσα Merlot – Cabernet Sauvignon, τα οποία τρυγιούνται μαζί, αποβοστρυχώνονται και μετά τη ζύμωση ωριμάζουν για 12-14 μήνες σε βαρέλια. Ένα δυνατό, ρωμαλέο ερυθρό με ώριμα μαύρα φρούτα, βοτανικά στοιχεία και έντονες, αλλά καλοδουλεμένες τανίνες.

CAL GANSO – LA RECTORIA 2021

Carignan και Tinta Amarela (τα φυτά προέρχονται από τον Niepoort). Ώριμα φρούτα, κόκκινα σε αυτή την περίπτωση όμως, φυτικές νότες από το whole bunch που δίνουν φρεσκάδα και έντονες τανίνες που θέλουν χρόνο.

SOT LEFRIEC 2020

Το ερυθρό grand vin αποτελείται από πολύ παλιά αμπέλια Carignan (70%) και το υπόλοιπο είναι ισόποσα Merlot και Cabernet Sauvignon. Ποιοτικά, είναι από άλλο πλανήτη. Οι 24 μήνες σε βαρέλια (50% νέα) οριακά τού φαίνονται, αφού το έχει χωνέψει ήδη. Στη μύτη έντονο, με κόκκινα και μαύρα φρούτα, ανθικές νότες, βότανα και μπαχαρικά. Στο στόμα είναι άψογα ισορροπημένο με δομή για παλαίωση, βελούδινες τανίνες και πολύ πολύ μακρύ τελείωμα.

SOT LEFRIEC 2004

Το κερασάκι στην τούρτα. Εκεί που συζητούσαμε για το Sot Lefriec, αποφάσισε ο κύριος Alemany να μας δείξει και πώς παλαιώνει. Έβγαλε λοιπόν ένα 2004! Διαφορετικό blend, με ισόποσα το Merlot και το Carignan στο 40% και ένα 20% Cabernet Sauvignon. Ένα μεγαλειώδες κρασί που έδειχνε νεαρό ακόμα, με ώριμα κόκκινα φρούτα, συμπύκνωση φρούτου και βελούδινη υφή. Απλώς τεράστιο!

ΟΙΝΟΠΟΙΕΙΟ CAN RÀFOLS DELS CAUS

Το τελευταίο οινοποιείο είναι εκ διαμέτρου αντίθετο από το Alemany i Corrio. Το Can Ràfols dels Caus είναι μεγάλο, σημαντικό και με βαθιά ιστορική σύνδεση με την περιοχή, αφού η πρώτη αναφορά στην ύπαρξή του ανάγεται στον 4ο αιώνα, καθώς χρησιμοποιούνταν σαν στάση για όσους ταξίδευαν στις ρωμαϊκές οδούς. Η σύγχρονη ιστορία του αρχίζει το 1930, όταν ο σκηνοθέτης Jacinto Esteva αγόρασε την οικία με τη γύρω αγροτική έκταση.

Το 1979, ο εγγονός του, Carlo Esteva, αποφάσισε να μετακομίσει εκεί και να ανακαινίσει τα κτίρια αλλά και τον αμπελώνα. Το Κτήμα είναι ένα μείγμα παράδοσης και νεωτερισμών, με τα παλιά κτίρια να χρησιμοποιούνται πλέον ως κατοικία της οικογένειας Esteva, αλλά και για ξεναγήσεις και δοκιμές, αφού οι χώροι είναι γεμάτοι με έργα τέχνης. Δίπλα έφτιαξαν ένα υπερσύγχρονο οινοποιείο, πλήρως ενσωματωμένο στο φυσικό περιβάλλον, χτισμένο μέσα στην πέτρα και εξ ολοκλήρου υπόγειο.

Πολύ σημαντικό για τα κρασιά είναι και το περιβάλλον της περιοχής, αφού βρίσκεται εντός του Massís del Garraf, ενός γεωλογικού σχηματισμού που επιτρέπει στον αέρα από τη θάλασσα να φτάνει έως εκεί, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί πλαγιές, ιδανικές για παραγωγή ποιοτικών κρασιών. Και αυτό ακριβώς κάνουν στο Can Ràfols dels Caus. Καθώς παράγουν μεγάλη γκάμα κρασιών, δοκιμάσαμε μια επιλογή από αυτά, ώστε να πάρουμε μια εικόνα για τη φιλοσοφία τους.

Η iconic σειρά του οινοποιείου είναι τα κρασιά Gran Caus, με τους πίνακες στην ετικέτα.

Δοκιμάσαμε:

GRAN CAUS BLANCO 2023

Ένα χαρμάνι από Xarel-lo και Chenin Blanc από ένα συγκεκριμένο αμπέλι, που ωριμάζει σε ανοξείδωτες δεξαμενές και παλαιώνει για έναν χρόνο στη φιάλη πριν κυκλοφορήσει. Το φρούτο σε πρώτο πλάνο, με πυρηνόκαρπα και τροπικά, αλλά και μια αίσθηση βρεγμένου μαλλιού, χαρακτηριστική του Chenin, μαζί με νύξεις ξηρών καρπών από την παλαίωση στη φιάλη.

GRAN CAUS ROSAT 2023 & 2024

Βαθύχρωμο ροζέ από Merlot, που ωριμάζει μόνο σε ανοξείδωτες δεξαμενές. Δεν ακολουθεί την πεπατημένη, αφού έχει πολύ φρούτο, εντάσεις και υφή. Θα είναι πλήρως απολαυστικό στο τραπέζι.

GRAN CAUS NEGRE 2022

Bordeaux blend με βάση το Merlot, που ωριμάζει για περίπου 12 μήνες σε γαλλικά βαρέλια και θα σας θυμίσει αρκετά σε στιλ την περιοχή. Κόκκινα και μαύρα φρούτα, βότανα, μπαχαρικά, στρογγυλή υφή και απαλές τανίνες, σε ένα φινετσάτο σύνολο που διαθέτει και δυνατότητες παλαίωσης.

EL ROCALLÍS 2022

Από την premium σειρά, ένα μονοποικιλιακό Manzoni με ώριμα φρούτα, μέλι, μπαχαρικά και βανίλια από το πέρασμα στο βαρέλι.

XAREL-LO PAIRAL 2022

Πάλι από την premium σειρά, από πολύ παλιά αμπέλια Xarel-lo. Ωριμάζει σε βαρέλια καστανιάς και ξεχωρίζει με την υφή, τη δομή και τον χαρακτήρα του.

Από τα οινοποιεία που επισκεφτήκαμε, νιώθω ότι στα περισσότερα θα επιστρέψω και πραγματικά πιστεύω ότι θα έπρεπε να τα ανακαλύψει περισσότερος κόσμος. Μακάρι κάποια στιγμή να τα βρίσκουμε και στην Ελλάδα όλα. Σκεπτόμενος το ταξίδι στο Penedès, πρέπει να πω ότι, αν και δεν διαθέτει εκ πρώτης όψεως αυτή την αύρα που θα τραβήξει τους τουρίστες, θεωρώ ότι αν εκτιμάτε την ησυχία και το καλό φαγητό και το κρασί όπως εμείς, θα σας αρέσει και θα το αγαπήσετε.

Υ.Γ.

Όταν βρεθείτε στην Καταλονία, πέρα από τα φανταστικά θαλασσινά που έχουν, δοκιμάστε και το παραδοσιακό τους κανελόνι – με ευχαριστείτε αργότερα!