Πολύμορφη, αντιφατική, πολυπολιτισμική, παραδοσιακή και ταυτόχρονα σύγχρονη, η Θεσσαλονίκη έχει έναν τρόπο να σε τραβά κοντά της και να μη σε αφήνει. Είναι από τις πόλεις που τις ζεις περπατώντας: την τρως, την πίνεις και δεν τη χορταίνεις. Κάθε επίσκεψη μοιάζει με επανάληψη και ανακάλυψη μαζί. Επιστροφή στα γνώριμα και ταυτόχρονα περιέργεια για ό,τι καινούριο έχει ξεφυτρώσει στον δρόμο.
Το κέντρο της πόλης ξυπνά από νωρίς. Ρολά που ανεβαίνουν, φλιτζάνια που ακουμπούν σε μαρμάρινα τραπέζια, μηχανάκια που γλιστρούν στα στενά. Αποπλανητικές μυρωδιές από καφέ και φρεσκοψημένη μπουγάτσα μπλέκονται με τον θαλασσινό αέρα.

Στη Θεσσαλονίκη το πρωινό ξεκινά σχεδόν τελετουργικά: με τραγανό κουλούρι ή ζεστή μπουγάτσα. Η μπουγάτσα του Ανώτερον, απέναντι από το πρώην Διοικητήριο (Υπουργείο Μακεδονίας και Θράκης), παραμένει από τις κορυφαίες του κέντρου. Με κιμά, τυρί, σπανάκι ή κρέμα. Όποια κι αν διαλέξεις, έρχεται φρεσκοκομμένη και ζεστή, με το φύλλο να θρυμματίζεται πάνω στο χαρτί. Καλό κουλούρι θα βρεις σε πολλά σημεία όπως στον παραδοσιακό φούρνο του Μπακόλα, στον Ουζουνιάν, αλλά και από την κυρία με τον πάγκο στη γωνία Τσιμισκή και Αριστοτέλους, μια μικρή σταθερά της πόλης. Η Θεσσαλονίκη φημίζεται για τον καφέ της και δεν θα δυσκολευτείς να τον βρεις. Το Estet για σοβαρό espresso και ωραία τοστ, το The Seed που οργανώνει και σεμινάρια γύρω από τον καφέ, το Father κοντά στον Λευκό Πύργο, ιδιαίτερο μαγαζί με βινίλια και χαρακτήρα.

Πηγαίνοντας προς την Άνω Πόλη, σε ένα στενάκι πάνω από την οδό Κασσάνδρου, βρίσκεται το μικρό μαγαζάκι του τυροκόμου Χρήστου Κοντονικόλα. Τυροκομεί στο Δρυόβουνο Κοζάνης με γάλα από ζώα ελευθέρας βοσκής και πειραματίζεται διαρκώς. Τα μικρής παραγωγής τυριά του είναι πραγματική έκπληξη, το ίδιο και το γιαούρτι. Στην Παύλου Μελά, το «Τρώμε Κατσικίσια» επικεντρώνεται στο κατσικίσιο γάλα και κρέας και στα παράγωγά τους. Από το πολύ νόστιμο και φρέσκο παγωτό μηχανής από κατσικίσιο γάλα μέχρι τις ιδιαίτερες σκυλοτροφές με κατσικίσιο κρέας. Στην Α. Σβώλου 1, συναντάμε τον «Βασιλιά του Δρόμου», ένα διαφορετικό περίπτερο, με συνείδηση, που πουλά προϊόντα μόνο από πιστοποιημένες ελληνικές επιχειρήσεις.
Το Καπάνι, ή αλλιώς Αγορά Βλάλη, η παλαιότερη αγορά της Θεσσαλονίκης με ιστορία πάνω από δύο αιώνες, παραμένει ζωντανό και περιποιημένο. Το όνομά του προέρχεται από το τουρκικό Ουν Καπάν, που σημαίνει αλευραγορά. Ψάρια και θαλασσινά αστράφτουν στους πάγκους, γαρίδες και καλαμάρια που ακόμη μυρίζουν θάλασσα, τα διάσημα μύδια της περιοχής και οι φρέσκες γαρίδες του Θερμαϊκού που δύσκολα τις συναγωνίζονται άλλες. Δίπλα, βαρέλια με τουρσιά τραβούν το βλέμμα σχεδόν υπνωτιστικά: πράσινες ντομάτες, καυτερές πιπερίτσες, λάχανα, σκορδάτες μελιτζάνες δεμένες προσεκτικά με κοτσάνια σέλινου, ολόκληρα κεφάλια σκόρδου. Πιο πέρα βιτρίνες με μερακλίδικους μεζέδες, σαρδέλες παστές, λακέρδες, ταραμοσαλάτα, τυροκαυτερή. Χασάπικα καθαρά και προσεγμένα με φρέσκα κρέατα, λουκάνικα, σουτζούκια, καβουρμάδες και παστουρμάδες. Ελιές κάθε είδους με έμφαση σε βορειοελλαδίτικες ποικιλίες όπως Χαλκιδικής και Θάσου, αυγά σε καφάσια, λαχανικά, φρούτα, ξηροί καρποί και βότανα σε σακιά, χαλβάδες κομμένοι στο χέρι, φρέσκο φύλλο για πίτες. Προχωρώντας προς την πλατεία Άθωνος σταματώ πάντα στο Ραγιάν για τα υπέροχα τυριά, το βούτυρο με κεφίρ, το χοσάφ με δαμάσκηνα και άλλα ποντιακά καλούδια.

Η ώρα περνά χωρίς να το καταλάβεις. Το πρωινό γλιστρά στο μεσημέρι και κάπου εκεί γεννιέται η ανάγκη για τραπέζι. Ένα από τα αγαπημένα μου στην περιοχή είναι το Καφενείο Οδύσσεια. Μαγειρευτά ημέρας, γνώριμες μυρωδιές, πιάτα που αλλάζουν καθημερινά ανάλογα με την εποχή. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η βραστή γλώσσα, λεπτοκομμένη και σερβιρισμένη με σιναπόσπορο τουρσί, εξαιρετικός μεζές. Πολύ νόστιμη και η λεμονάτη χοιρινή πενσέτα στο φούρνο με μελωμένες πατάτες. Για μερακλίδικους ψαρομεζέδες και καλή χειροποίητη λακέρδα με συνοδεία ούζου ή τσίπουρου, προτείνω το Τάρτι. Για σούβλες και ψητά, οι Βέργες είναι εγγύηση. Για κάτι πιο εκλεπτυσμένο, το Ψι (αδερφάκι του γνωστού Μεζέν στο Βόλο) και το Άλγη για δημιουργική ψαροφαγία, το Αργοφαγείο του Γιάννη Κατσαντώνη, η Μούργα και τα Δέκα Τραπέζια. Στο Τίφανις πας για τη μοναδική λίστα κρασιών τους, σαράντα σελίδες, κατηγοριοποιημένη αλφαβητικά και ανά ποικιλία. Εκεί βρίσκεις εξαιρετικά βορειοελλαδίτικα κρασιά, από τη Νάουσα, το Αμύνταιο, τη Δράμα. Φρέσκα ή παλαιωμένα, συμβατικά, βιολογικής προέλευσης ή τα κρασιά ήπιας παρέμβασης, όλα σωστά βαλμένα σε σειρά και σε χρονιές. Ωραίο μπαρ για κρασί στο κέντρο είναι και το Souel, για φυσικά κρασιά ο Σούπερ Ιούλιος, ενώ για ποτό ή κοκτέιλ καλή επιλογή είναι το De Facto, το Πικάπ και το Καράτε.

Εδώ είναι η ελληνική Μέκκα του σιροπιαστού. Στον Ελενίδη για τα θρυλικά τρίγωνα Πανοράματος και το παγωτό καϊμάκι. Στο Ζάννε για τουλούμπες και κουρκουμπίνια που έρχονται καθημερινά από το Βελβεντό Κοζάνης. Στον Μουρούζη, όπου μπαίνεις και μυρίζει καλό βούτυρο, για αρμενοβίλ και βουτήματα. Στον Νικηφόρο για γαλακτομπούρεκο, κανταΐφι και μπακλαβά. Και στο Τζένεραλ, της οικογένειας ERGON, για ρετρό θεσσαλονικιώτικα γλυκά, κρέμες, ρυζόγαλα και μπουγάτσα.
Και κάπως έτσι η μέρα κλείνει όπως άρχισε… με γεύση! Με βήματα που βαραίνουν ευχάριστα από το περπάτημα και το φαγητό, με τη θάλασσα να απλώνεται μπροστά σου και τα φώτα της πόλης να καθρεφτίζονται στον Θερμαϊκό. Η Θεσσαλονίκη πάντως σε μαγεύει και είναι πόλη που σε κάνει να επιστρέφεις, γιατί πάντα θα έχει κάτι ακόμη να σου δώσει. Και πάντα θα σου ανοίγει την όρεξη!









